นายแพทย์สม สุจิรา เคยอธิบายความแตกต่างระหว่างสติและสมาธิไว้ในนิตยสารแพรว ฉบับเดือนกุมภาพันธ์
2553 เพื่อให้เราเข้าใจง่ายๆ ว่า…
“คนไทยนึกว่าการนั่งสมาธิคือการเจริญสติ จริงๆ เป็นคนละเรื่อง ถ้าฝึกสมาธิเราจะไม่เกิดปัญญา ระหว่างนั่งสมาธิอาจมีความสุข เหมือนเรานั่งฟังเพลงหรือทำอะไรที่เราสนุกกับมัน เราก็มีสมาธิ สิ่งมีชีวิตอื่นก็มีสมาธิ อย่างสิงโตก็มีสมาธิในการจับตาล่าเหยื่อ แต่สติมีเฉพาะในคน สติจะไวกว่าสมาธิ เหมือนคนฟังเพลงด้วยสมาธิแล้วเคลิ้ม สนุก แต่คนฟังด้วยสติจะสามารถแยกแกะโน้ตออกมาได้เลย ฟังแล้วรู้หมดว่ามีเครื่องดนตรีอะไรบ้าง”
เห็นได้ว่า ทั้งสติและสมาธิจึงเป็นของคู่กัน เป็นเหตุและผลซึ่งกันและกัน เป็นธรรมที่ทำให้ตื่นรู้ทุกขณะจิต หรืออยู่ในโลกอย่างคนที่ตื่นแล้ว คนส่วนใหญ่มักจะหลับๆ ตื่นๆ คนที่เจริญสติแล้วเท่านั้น จะตื่นรู้ได้ตลอดเวลา เท่ากับบารมีจะเกิดเพิ่มขึ้นทันทีทันใด
บางคนคิดว่า การทำสมาธิอย่างเดียวให้จิตสงบมากๆ ลึกๆ แล้ว จะทำให้หมดกิเลสสำเร็จโดยอัตโนมัติ จนทำให้เวลาเกิดปัญหาอะไรก็จะหลบเข้าสมาธิอย่างเดียว ความคิดแบบนี้ไม่ถูกต้อง
สมาธิเป็นเพียงพื้นฐานของจิต เพื่อให้จิตสงบ มีฐานที่มั่นคงแข็งแรงก่อนเท่านั้น เพราะพอออกจากสมาธิแล้วก็จะฟุ้งซ่านเหมือนเดิม จะต้องรู้จักใช้สติระลึกรู้ นำมาพิจารณาโดยแยบคาย แล้วน้อมมาสู่ตนเพื่อให้เกิดปัญญารู้ตามความเป็นจริงด้วยด้วย
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น